Ο αναμάρτητος πρώτος τον λίθο βαλέτω: Η διαχρονική παθογένεια η συλλογική αμνησία και η πολιτική της καταγγελίας

Μπάμπης Παπασπύρος

Η πολιτική αντιπαράθεση στην Ελλάδα θυμίζει συχνά ένα θέατρο σκιών, όπου οι ρόλοι του «κατήγορου» και του «απολογούμενου» εναλλάσσονται ανάλογα με το ποιος βρίσκεται στην εξουσία. Η πρόσφατη επικαιρότητα κατακλύζεται από σοβαρές υποθέσεις, από τα Τέμπη και τις παρακολουθήσεις μέχρι τον ΟΠΕΚΕΠΕ, όμως η στείρα κριτική της αντιπολίτευσης σκοντάφτει σε μια σκληρή πραγματικότητα: την απουσία ενός πειστικού, ολοκληρωμένου σχεδίου διακυβέρνησης που να υπερβαίνει τις παθογένειες του παρελθόντος.

Η συλλογική αμνησία και η πολιτική της καταγγελίας

Είναι εύκολο να καταγγέλλει κανείς τα τρέχοντα σκάνδαλα, αλλά είναι πολιτικά υποκριτικό να παραβλέπει τη διαχρονικότητα των προβλημάτων. Η Ελλάδα δεν απέκτησε «ξαφνικά» πρόβλημα διαφθοράς.

Το πελατειακό κράτος: Από τις «χρυσές» εποχές των ρουσφετιών και των «κομματικών φρουρών» που διορίζονταν με μοναδικό προσόν την ταυτότητα του κόμματος, μέχρι τις κακές συμβάσεις και το βόλεμα "αγραμμάτων" επί όλων των κυβερνήσεων.

Η κρατικοδίαιτη ελίτ: Στελέχη όλων των παρατάξεων που επιβίωναν στα κομματικά γραφεία με χρήματα των φορολογουμένων, δημιουργώντας μια κλειστή κάστα.

Ιστορικές «αλήθειες»: Φράσεις όπως το "μαζί τα φάγαμε" και η "συμμορία κλεπτών" του Θόδωρου Πάγκαλου ή οι δικαιολογίες για τα «κωλόσπιτα», υπενθυμίζουν ότι η πολιτική σκηνή δεν ήταν ποτέ «αγγελικά πλασμένη» πριν την τωρινή κυβέρνηση.

Η Έκθεση της EPPO (2025): Τα στοιχεία που «ξεχνούν» τα κανάλια

Ενώ ο ντόρος για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) είναι δικαιολογημένος, η ανάγνωση των στοιχείων της έκθεσης για το 2025 αποκαλύπτει μια αλήθεια που πολλοί αρνούνται να δουν. Η Ελλάδα κατατάσσεται στη 13η θέση σε υποθέσεις συμμετοχής σε εγκληματική οργάνωση που πλήττει τα οικονομικά συμφέροντα της Ε.Ε.

Αυτή η θέση δείχνει ότι, παρά τα προβλήματα, η χώρα δεν είναι η «εξαίρεση» της διαφθοράς στην Ευρώπη, αλλά μια χώρα που πλέον ελέγχεται και τα στοιχεία βγαίνουν στο φως. Η αντιπολίτευση, ωστόσο, εστιάζει μόνο στην καταγγελία, αδυνατώντας να παρουσιάσει ένα δικό της εναλλακτικό σχέδιο για τη θωράκιση των θεσμών που να μην θυμίζει τις δικές της περιόδους διακυβέρνησης.

Μικρά βήματα και το κενό της εναλλακτικής

Ανεξάρτητα από τη συμφωνία ή διαφωνία με την κυβέρνηση της ΝΔ, είναι γεγονός ότι έχουν γίνει έστω και μικρά βήματα προόδου στη διαφάνεια και την ψηφιοποίηση του δημοσίου. Το παράδοξο της σημερινής περιόδου είναι ότι, ενώ η κυβέρνηση κάνει λάθη, η αντιπολίτευση μοιάζει να ζει στο παρελθόν, ανακυκλώνοντας την τακτική της «λάσπης» χωρίς να προτείνει κάτι ουσιαστικά διαφορετικό.

Η έλλειψη πειστικής εναλλακτικής πρότασης είναι ίσως το μεγαλύτερο πρόβλημα της χώρας σήμερα. Τον πολίτη δεν τον ενδιαφέρει το ποιος έκλεψε περισσότερα στο παρελθόν, επιζητά μια πολιτική τάξη που σχεδιάζει το μέλλον.

Ο «αναμάρτητος» στην ελληνική πολιτική ιστορία είναι είδος εν ανεπαρκεία. Όσο η αντιπολίτευση περιορίζεται στο να «δείχνει το δάχτυλο» χωρίς να διαθέτει ένα σοβαρό, τεκμηριωμένο σχέδιο που να πείθει ότι δεν θα επιστρέψουμε στις παλιές πρακτικές του «βολέματος», τόσο η κυβέρνηση θα συνεχίζει να προχωρά, παρά τις αστοχίες της. Η πρόοδος απαιτεί αλήθειες, στοιχεία και κυρίως μια πρόταση με σχέδιο που να υπερβαίνει το «μαζί τα φάγαμε»