Μπάμπης Παπασπύρος
Τις τελευταίες ημέρες, η ελληνική αμυντική επικαιρότητα κατακλύστηκε από δεκάδες δημοσιεύματα που αφορούν την επιτυχημένη ενσωμάτωση του ελληνικού συστήματος anti-drone «Κένταυρος» στο προηγμένο πολυεπίπεδο σύστημα αεράμυνας Barak-MX της Israel Aerospace Industries (IAI).
Πρόκειται αναμφίβολα για μια εξέλιξη με ισχυρό επιχειρησιακό και γεωπολιτικό αποτύπωμα, η οποία σηματοδοτεί τη μετάβαση της Ελλάδας σε μια νέα εποχή δικτυοκεντρικής και πολυεπίπεδης αεράμυνας.
Πέρα όμως από την επικαιρότητα και τη δικαιολογημένη ικανοποίηση, αξίζει να αναδειχθεί μια ουσιώδης πτυχή που συχνά χάνεται στον θόρυβο των εξελίξεων: το γεγονός ότι η συγκεκριμένη επιτυχία είχε προβλεφθεί, τεθεί ως ζητούμενο και υποστηριχθεί δημόσια δύο χρόνια πριν, στις 13 Φεβρουαρίου 2024, μέσα από άρθρο που έθετε με σαφήνεια τα κρίσιμα ερωτήματα για την εθνική στρατηγική στα συστήματα anti-drone.
Το σκεπτικό εκείνου του άρθρου δεν ήταν η άσκηση κριτικής στην απολύτως αναγκαία απόκτηση σύγχρονων συστημάτων anti-drone. Αντίθετα, αναγνώριζε ότι η ταχεία εξέλιξη της απειλής από UAV, loitering munitions και σμήνη drones επιβάλλει άμεσες λύσεις, ακόμη και μέσω διεθνών συνεργασιών.
Το πραγματικό ζητούμενο όμως ήταν άλλο: η πλήρης αξιοποίηση εθνικών προϊόντων και συστημάτων, που δεν βρίσκονται σε θεωρητικό στάδιο αλλά είναι αποδεδειγμένα λειτουργικά, δοκιμασμένα και με εξαιρετικές επιδόσεις. Και κυρίως, η ανάγκη αυτά τα εθνικά συστήματα να ενσωματωθούν και να συνεργαστούν με όποιο προηγμένο σύστημα αποκτηθεί, αντί να παραμείνουν παράλληλες, απομονωμένες λύσεις.
Η πρόσφατη ενσωμάτωση του «Κένταυρου» στο Barak-MX επιβεβαιώνει απόλυτα αυτή τη λογική. Αποδεικνύει ότι η επιλογή δεν είναι «εγχώριο ή ξένο», αλλά εγχώριο και ξένο, σε ένα ενιαίο, συνεκτικό επιχειρησιακό σύστημα.
Ο «Κένταυρος» ως πολλαπλασιαστής ισχύος
Ο «Κένταυρος» δεν ενσωματώθηκε στο Barak-MX ως συμπληρωματικό ή δευτερεύον στοιχείο, αλλά ως ουσιαστικό μέρος της αρχιτεκτονικής αντιμετώπισης ασύμμετρων απειλών. Καλύπτει το κρίσιμο κενό ανάμεσα στα κλασικά αντιαεροπορικά συστήματα και στις σύγχρονες απειλές χαμηλού ίχνους, χαμηλού κόστους και υψηλής επιχειρησιακής ευελιξίας.
Αυτό ακριβώς είχε επισημανθεί δύο χρόνια πριν: ότι τα drones δεν αντιμετωπίζονται μόνο με πυραύλους, αλλά με έγκαιρη αποκάλυψη, ηλεκτρονικό πόλεμο, παρεμβολή και ολοκληρωμένη εικόνα του πεδίου μάχης. Και αυτή η φιλοσοφία βρίσκει πλέον πρακτική εφαρμογή.
Το επόμενο αυτονόητο βήμα: ΤΗΛΕΜΑΧΟΣ και ΥΠΕΡΙΩΝ
Η επιτυχία του «Κένταυρου» δεν θα πρέπει να αποτελέσει το τέλος της συζήτησης, αλλά την αρχή της. Εάν η Ελλάδα επιδιώκει πραγματικά μια ολοκληρωμένη πολυεπίπεδη αεράμυνα, τότε είναι στρατηγικά επιβεβλημένο να προχωρήσει και στην ενσωμάτωση των άλλων δύο ελληνικών συστημάτων anti-drone της ΕΑΒ: του ΤΗΛΕΜΑΧΟΥ και του ΥΠΕΡΙΩΝΑ.
Ιδιαίτερη έμφαση πρέπει να δοθεί στο radar ΤΗΛΕΜΑΧΟΣ, το οποίο αποτελεί έτοιμο, λειτουργικό και επιχειρησιακά ώριμο σύστημα. Οι δυνατότητές του στην αποκάλυψη πολύ μικρών drones, ακόμη και μη εκπεμπόντων στόχων, καθώς και η ικανότητά του να τα εντοπίζει σε πολύ χαμηλά ύψη, εκεί όπου τα περισσότερα συμβατικά ραντάρ εμφανίζουν εγγενείς αδυναμίες, το καθιστούν κρίσιμο κρίκο κάθε σύγχρονης αρχιτεκτονικής αεράμυνας.
Σε ένα επιχειρησιακό περιβάλλον όπου τα drones πετούν λίγα μόλις μέτρα πάνω από έδαφος ή θάλασσα, εκμεταλλευόμενα το ανάγλυφο, η αποκάλυψη είναι συχνά πιο καθοριστική από το ίδιο το μέσο αναχαίτισης. Ο ΤΗΛΕΜΑΧΟΣ μπορεί να προσφέρει ακριβώς αυτή την πρώτη, κρίσιμη εικόνα, λειτουργώντας συμπληρωματικά προς συστήματα όπως το Barak-MX και ενισχύοντας κατακόρυφα τη συνολική επίγνωση κατάστασης.
Παράλληλα, η ένταξη του ΥΠΕΡΙΩΝΑ σε ένα ενιαίο δίκτυο αισθητήρων, C2 και μέσων αντιμετώπισης θα ολοκλήρωνε ένα εθνικό οικοσύστημα anti-drone, αντί για αποσπασματικές λύσεις.
Η στρατηγική αξία της πρόβλεψης
Οι λόγοι για τους οποίους είχε τεθεί το ζήτημα αυτό ήδη από το 2024 δεν ήταν μόνο εθνικοί, αν και αυτοί είναι προφανείς, αλλά και απολύτως πρακτικοί:μείωση εξάρτησης, επιχειρησιακή ευελιξία, έλεγχος αναβαθμίσεων, προσαρμογή στις ελληνικές γεωγραφικές ιδιαιτερότητες και ενίσχυση της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας με πραγματικό, και όχι συμβολικό, τρόπο.
Δύο χρόνια μετά, η πραγματικότητα δικαιώνει εκείνη τη συλλογιστική. Το πραγματικό στοίχημα δεν ήταν αν η Ελλάδα θα αποκτήσει σύγχρονη αεράμυνα. Αυτό ήταν δεδομένο. Το κρίσιμο ερώτημα ήταν και παραμένει αν θα συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωσή της ή αν θα περιοριστεί στον ρόλο του παθητικού καταναλωτή.
Η ενσωμάτωση του «Κένταυρου» στο Barak-MX δείχνει τον δρόμο. Η ενσωμάτωση του ΤΗΛΕΜΑΧΟΥ και του ΥΠΕΡΙΩΝΑ θα τον ολοκληρώσει. Και τελικά, θα αποδείξει ότι η στρατηγική σκέψη, όταν προηγείται των εξελίξεων, δεν είναι πολυτέλεια είναι εθνικό πλεονέκτημα.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου
Τα σχόλια δημοσιεύονται με μια καθυστέρηση και αφού τα δει κάποιος από τη διαχείριση...και όχι για λογοκρισία αλλά έλεγχο για: μη αναφορά σε προσωπικά δεδομένα, τηλέφωνα, διευθύνσεις, προσβλητικά, υποτιμητικά και υβριστικά μηνύματα ή δεσμούς (Link) με σεξουαλικό περιεχόμενο.
Η φιλοξενία και οι αναδημοσιεύσεις άρθρων τρίτων, τα σχόλια και οι απόψεις των σχολιαστών δεν απηχούν κατ' ανάγκη τις απόψεις του ιστολογίου μας και δεν φέρουμε καμία ευθύνη γι’ αυτά. Προειδοποίηση: Περιεχόμενο Αυστηρώς Ακατάλληλο για εκείνους που νομίζουν ότι θίγονται προσωπικά στην ανάρτηση κειμένου αντίθετο με την ιδεολογική τους ταυτότητα ή άποψη, σε αυτούς λέμε ότι ποτέ δεν τους υποχρεώσαμε να διαβάσουν το περιεχόμενο του ιστολογίου μας.