Κώστας Μαυρίδης *
Η Τουρκία βρίσκεται μπροστά σε αδυσώπητα διλήμματα με κύριο την επιλογή ανάμεσα στους Κούρδους εχθρούς της και στο Ισλαμικό κράτος που είναι εχθρός των ΗΠΑ, της Ρωσίας, της Ε.Ε. και ολόκληρης της ανθρωπότητας.
Τα τελευταία χρόνια, οι επιλογές Ερντογάν-Νταβούτογλου έχουν δημιουργήσει μια διάσταση, ειδικά ανάμεσα στα δυτικά συμφέροντα και στις τουρκικές στρατηγικές επιδιώξεις.

Αυτή η διάσταση συμφερόντων καταγράφεται καθημερινά σε δεκάδες άρθρα εναντίον της Τουρκίας στο ξένο τύπο (ειδικά στον αμερικάνικο και ευρωπαϊκό), κάτι πρωτοφανές εδώ και δεκαετίες. Τους τελευταίους μήνες, όμως, η διάσταση αυτή έγινε δραματικά ολοφάνερη επειδή η Τουρκία μπροστά στην επιλογή να σωθούν οι Κούρδοι, επέλεξε συγκαλυμμένα να διασωθεί το Ισλαμικό Κράτος με στόχο να εξαλειφθεί η όποια δυνατότητα δημιουργίας, επίσημα, κουρδικού κράτους δίπλα της που θα αποτελέσει νάρκη στα θεμέλια του ίδιου του τουρκικού κράτους. Με τις εξελίξεις αυτές δεν σημαίνει ότι η Τουρκία καταρρέει, ή ότι γίναμε ξαφνικά οι δυνατοί έναντι της Τουρκίας. Ωστόσο, στην Κύπρο έχει θορυβηθεί λόγω των εξελίξεων ο γνωστός πολιτικός περίγυρος που θέλει «λύση εδώ και τώρα» και επιχειρεί να εμπεδώσει την άποψη στην κοινή γνώμη ότι η Τουρκία είναι ο παντοδύναμος παίκτης της περιοχής που θα καθορίσει τα πάντα. Στην πραγματικότητα, αυτή τους η άποψη (περισσότερο εκβιασμός χωρίς ουσιαστική τεκμηρίωση) καταλήγει άμεσα ή έμμεσα σε μια μόνο υπόδειξη προς τον κυπριακό ελληνισμό:
Δεχτείτε ΤΩΡΑ την όποια «λύση» θέλει η Τουρκία για να μπορείτε μετά να ελπίζετε στο φυσικό αέριο …
Αυτή είναι η πολιτική διασύνδεση ανάμεσα στα περί «παντοδύναμης Τουρκίας» και στην επιμονή για «εδώ και τώρα λύση του Κυπριακού». Αφενός το φυσικό αέριο και τα στρατηγικά συμφέροντα μας και αφετέρου τα ανθρώπινα δικαιώματα, η δημοκρατία, η ασφάλεια, η δικαιοσύνη και γενικότερα οι ευρωπαϊκές αρχές που θα τα απαιτούσαν για άλλους, στην περίπτωσή μας θυσιάζονται για να έχουμε … «λύση εδώ και τώρα» όπως επιθυμεί η Τουρκία, που όμως ΔΕΝ θα περιλαμβάνει τα ελάχιστα εχέγγυα επιβίωσης.
Τέτοιες ωμές υποδείξεις και πίεση ανέμενα εκτός Κύπρου, όχι εντός. Μάλιστα, ορισμένοι εντός Κύπρου είναι τόσο ωμοί στις υποδείξεις τους με τρόπο που παγώνει:
«Καλά, δεν καταλάβατε τι μας είπε ο Νταβούτογλου; … Δεχτείτε τη λύση που εκείνος θέλει για να… δούμε αν θα προχωρήσουμε στο φυσικό αέριο.»
Στον αντίποδα τέτοιων απόψεων, αντιστέκεται με θάρρος ο Σ. Λεβέντ, αρχισυντάκτης της Τουρκοκυπριακής εφημερίδας «Αφρίκα» στα κατεχόμενα. Ο Λεβέντ σχολίασε και αυτός τις υποδείξεις Νταβούτογλου αλλά με ακριβώς αντίθετο τρόπο. Ο Λεβέντ διερωτήθηκε ποιος είναι ο Νταβούτογλου, που ως αξιωματούχος μιας ξένης κατοχικής δύναμης στην Κύπρο, αυθαίρετα εμφανίζεται να μιλά εκ μέρους της Τουρκοκυπριακής κοινότητας σαν νεοσουλτάνος.
Γύρω από το φυσικό αέριο θα υπάρξει μεγάλος χαμένος. Η Τουρκία θέλει να μπλοκάρει την κατάσταση γιατί αντιλαμβάνεται πόσο ενδυναμώνεται η Κυπριακή Δημοκρατία με δεδομένη την αξία της ενέργειας για οικονομικούς και στρατηγικούς λόγους. Αλλά ο δρόμος που επέλεξε η Τουρκία δεν αφήνει άλλη επιλογή στην Κυπριακή Δημοκρατία. Πρέπει να κλιμακώσουμε τις αντιδράσεις και την πρόκληση ουσιαστικού κόστους μαζί με προληπτικού χαρακτήρα αμυντικές συμμαχίες. Η υπαναχώρηση και επιστροφή στις διαπραγματεύσεις στο Κυπριακό θα μετατρέψουν αναπόφευκτα το φυσικό αέριο ως μια άλλη πτυχή εντός του συνολικού Κυπριακού προβλήματος και θα είναι το Βατερλώ μας. Από την άλλη, ας έχουμε επίγνωση για το ουσιαστικό βάρος από τα σχετικά πολιτικά ψηφίσματα όπου και το πιο ευνοϊκό λεκτικό περιέχει συνήθως μια διπλωματική γλώσσα. Το ελάχιστο ζητούμενο για εμάς είναι να επικεντρώνονται στην επίκληση-απαίτηση για σεβασμό των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας από την Τουρκία, χωρίς προϋποθέσεις, όπως «λύση πρώτα και μετά αξιοποίηση του φυσικού αερίου». Και επί της ουσίας, το καθοριστικό είναι να συνεχιστεί η διαδικασία εξόρυξης πάση θυσία. Αυτό θα δικαιώνει μια πολιτική δεκαετίας και θα διανοίγει προοπτικές για οικονομική ευημερία και για μια αποδεκτή λύση. * Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ-S&D